Ազատ եմ

IMG_6102

 

Ազատ եմ

Ազատ եմ:

Այսինքն. ազատությունը հոգումս քայլում է:

Ինձ վախեցնում են կյանքում հաստատված աստիճանները:

Վախը կապանք է:

Ազատությունը կորցրեց իր տոկոսները:

Նրանք բոլորն ապրում են աստիճանավորված սանդղահարթակին:

Նրանց հոգին հոշոտել է վախը:

Նրանք…

Դու հանել ես մեջտեղ քո խեղճությունը և… դրանով ապրում ես:

Բայց…

Բոլորն էլ խեղճություն ունեն: Ուժ էլ:

Այդ պահին ինչպե՞ս զգամ կամ թե հասկանամ, որ ահա-ահա գործում է՝ ինքը՝ խեղճությունը:

Այն միանգամից է: Փորձում եմ ժպտալ:

Համառում է:

Կառչում է վայրկյանից, ակնթարթից…

Ազատությունը կրկին կորցնում է տոկոսները…

Կարդում եմ.

«Վախն հաղթահարելու լավագույն միջոցը վախի դեմքին նայելն է:

Երկրագնդի վրա կան վայրեր, որտեղ մարդիկ անհետանում են, այն ազդում է նրանց նյարդային համակարգի վրա:

Մարդը զգում է ողնուղեղով: Ձգում է իրեն և անոմալ երևույթներ առաջացնում: Աչքերի առջև երևում է լույսի գունդ:

Վարակման երևույթ գոյություն ունի, բոլորը կարող են նույն բանն անել, նույնը մտածել, զգալ:

Ճշմարտությունը անսահման է և հավերժ»:

Ազատությունը գտնո՞ւմ, թե՞ կորցնում է տոկոսները:

 

Ես՝ ըստ Միշել Բյուտորի, բայցես եմ

 

Իմ կեցության ընթացքում բազում տեքստեր եմ կարդացել ու հանդիպել, որոնք հոսել են ուղեղիս ծալքերով և տեղավորվել անտեսանելի լաբիրինթոսում:

Տեքստ. ես տեքստ եմ: Ես տեքստ եմ հավաքում, տեքստ եմ փնտրում, տեքստ եմ տեղադրում՝ դիմագրքում: Տեքստ եմ մշակում, տեքստ եմ ընթերցում, տեքստ եմ մարսում կամ ընկալում: Հոսում է, հոսում է տեքստը՝ ականջներումս, լեզվիս ծայրից, աչքերիս ապրող պարունակության մեջ…

Տեքստ, որն իմ ընկալման համար է նախատեսված:

Երբ մտածում եմ՝ ափսոսում եմ. ինչքա՜ն տեքստ եմ բաց թողել, չեմ ընկալել կամ թե ընկալելով՝ չեմ սղագրել: Հոսքը… բառերի հոսքը՝ ուղեղումս, որոնք հնչում էին, և այդ ես չէի հնչեցնում: Հոսքը՝ իմ հնչեցրած, որպես ասացող:

Տեքստն ինքն իրենով ապրում է. այդպես նշում է Բյուտորը: Մարդ-տեքստ:

Մարդ, որին հարկավոր չէ տեքստը, և մարդ, որում կուտակվում է տեքստը:

Օդը թեթև է: Սակայն գոյություն ունի, չէ՞: Անտեսանելի է, բայց կա՛: Չի երևում, ուրեմն անտեսանելի է: Իսկ անտեսանելին կարո՞ղ եմ տեսնել, թե՞ ոչ: Ուրեմն, թեև չեմ կարող տեսնել, սակայն կա, հետևություն. եթե կա« ապա ունի կշիռ: Նորություն ասա: Ինչո՞ւ եմ այսքան երկար-բարակ բացատրում մի բան« որը վաղուց է հայտնի, այս պահի համար եմ բացատրում, որ իմանամ՝ օդը կշիռ ունի՞, թե ոչ: Պարզեցի, որ ունի, իսկ եթե ունի« ուրեմն կարող է ինձ հետ ճոճանակ խաղալ, մի ծայրում ես կնստեմ, մյուս ծայրում՝ օդը: Անցնող-դառնող զարմացած նայում են: Չեմ հասկանում, ինչ է, չե՞ք տեսնում՝ օդի հետ եմ ճոճվում: Հետո մտածեցի.

«Ես գիտեմ, որ ճոճվում եմ օդի հետ: Դուք, եթե չեք տեսնում, ի՞նչ մեղավոր եմ»:

Հեքիաթը մարդու անսահմանության ձգտման ճանապարհն է: Ասում եմ. ներկա, անցյալ, ապագա: Ասում եմ. ժամանակ հասկացություն գոյություն չունի, բայց և հենց այդ նույն հեքիաթի տառադարձումով, գրառելով՝ ես հաստատում եմ ժամանակի գոյությունը: Տեքստի ամբողջության մեջ միմյանց են կապվում տարբեր ժամանակները:

Լեռնաշատ… լեռնաշար… լեռնապար… լեռ… լեռ… լեռ:

Հարթ խոտածածկի մեջ հայացքով առանձնացնում եմ երեքնուկի և խատուտիկի տերևները: Համատարած, նոր բարձրացող կանաչը աչք է շոյում: Հոգիս ընթացքի արագացում՝ անհանգիստ մտորում է:

Ընթերցում եմ: Տողերը նույնպես, արագություն վերցրած, սահում են: Ասում է. տեքստն ընթերցելու երկու ձև կա՝ խորասուզված. հեղինակի հետ համաձայն, և՝ տեքստին կողքից նայելով՝ հարցադրումներով: Հիմա ես ո՞ր տիպով եմ կարդում՝ չգիտեմ: Ոչ մի տիպին չեմ համապատասխանում:

Ինչպես անիվներն են սլանում՝ փոխելով տեսարանները, այդպես էլ ինքս, ինքս եմ սլանում՝ անցյալ ակնթարթը մոռացման գիրկ փոխանցելով: Ներսումս ծառս եղած դժգոհություն կա: Իրավունք չունեմ այն բաց թողնելու: Միևնույն է՝ ինքս իմ դեմ կգործեմ: Այդպես է: Լավագույն պաշտպանությունը՝ լռություն և համաձայնություն:

Ահա, և այստեղ էլ, երբ թվում է գարուն է, թարմ կանաչը գրավում ու բուրում է՝ ծնելով իր տեքստը: Ես, փոխանակ այդ տեքստի մասին մտածելու և զգալու, նայում եմ զույգին. երիտասարդը գրկել-բարձրացրել է աղջկան, բայց չկարողանալով պահել աղջկա ծանրությունը՝ ընկնում է, նստում անցուղու փոշու մեջ: Այլևս… նրանք ծիծաղում են: Ես նույնպես:

Կանաչ գազոնի մեջ վազում են դեռ նոր քայլ անող փոքրիկները: Աշխարհն այնքա՜ն պարզ, հսկա ու մաքուր է նրանց համար:

Շփոթվում եմ մտքերիս խառնիխուռն ընթացքից:

Տխրությունս, որն առավոտից հանգիստ չէր տալիս, հեռացել է: Չգիտեմ՝ վերլուծե՞մ, թե՞ ընդունեմ այնպես, ինչպես կա:

Մեղմ քամին շոյում է վարսերս: Ասես ինչ-որ մեկը նրա հետ նայում է աչքերիս: Հեռվից շշունջ եմ լսում:

Թիկունքս հենել եմ մետրոյի մարմարե պատին: Հայացքիս դիմաց ճպճպում է լուսացույցը:

-Շուտով այստեղից կհեռանամ:

Լսվում է գնացքի դղրդյունը: Կանգ…առը: Շաչյունով:

-Զգուշացե՛ք, դռները փակվում են…

Ահավոր աղմուկ, անիվների չխկչխկոց:

Տարբեր դեմքեր… ոտքեր…կոշիկներ…

Մետրոյի միջանցքում փչում է խոնավ, նամշոտ քամին…

Օրվա արևալույսն առանձնահատուկ է: Ինքն այսօրվա արևալույսն է: Օդը հնչյուններ է պեղում՝ անցյալից, ներկայից և գուցե ապագայից: Խառնում սեփական բաղադրությանն ու դառնում՝ այսօր, այս՝ պահ, այս՝ ակնթարթ:

Միանում եմ արևալույսին:

Տխրությունը վարագույրով շղարշված մնաց:

Գծանկար

Ո՛չ, չեմ ուզում այդպիսին լինել: Նկարիչը, վայրկյան առ վայրկյան դեմքիս նայելով« առանձնացրեց դիմագծերս, իր հայեցողությամբ որոշեց՝ թե որ գիծը որ ուղղությամբ պետք է գնա, տեղադրեց ճերմակ թղթին ու՝ գծեց:

Ես մաքուր թուղթը համարում եմ պատասխանատվության հարթակ, որի վրա վազում է գրիչը՝ թողնելով մտքերս:

Դեմքս դարձավ պատասխանատվության հարթակի բնակիչ:

Երբ նայեցի՝ աչքերս ու մտապատկերս չընդունեցին այդ ճերմակ թղթի բնակչին: Ես բարեհամբույր ժպտացի՝ ցուցադրելով համաձայնություն ու բարեկամություն այդ բնակչի հետ, սակայն ներսումս կրկնեցի այն, ինչը բացահայտ ասում էր. գծանկարում տեսա ծերությունս: Նկարիչն առանց հնարանքի, հաճույքով տեղավորել էր ներքին տխրությունս հարթակի բնակչի աչքերի խորքերում, իսկ ժամանակի բեռը գծանախշել ժպտացող շրթունքի անկյուններում: Ահա այն, ինձանից դուրս, ինձանից օտար բնակիչը, ով կարող է ինձ նմանակ իրեն հայտարարել: Իսկ ես այդպիսին լինել չեմ ուզում:

Իմ սեփական բանականությունը իրեն ներհատուկ հայեցողությամբ տնօրինում էր:

Ինձ անհայտ էր այն ալիքների բովանդակությունն ու գույնը, որոնք անգիտակցորեն ճառագում էին: Իսկ նկարիչն այն բացահայտում ու գծի էր փոխակերպում:

Ինչպե՞ս կարող է գեղեցիկ համարվել կնոջ ծերությունը, այնինչ կինն ինքը չի կարողանում համակերպվել այդ փոխակերպման հետ: Դեռևս սեփական մտապատկերում ցոլցլում են երիտասարդ հայելային դիմապատկերները, այդ դեպքում ո՞րն է համաձայնության եզրը: Անզորությունը: Ժամանակի հետ պայքարելու անզորությունը: Ժամանակի փոփոխությունը…

Այնինչ… Ժամանակ գոյություն չունի:

Անդին 8,2017

Share

Կարծիքներ

կարծիք