Աղոթքի պես

Հեղինակ:

DSC04672d

Գարնանային մի երեկո շուտ քնիր և առավոտյան սովորականից ավելի վաղ արթնացիր և գնա դաշտային ծաղիկներից մեկին ողջունելու: Ուշադիր նայիր նրան. իսկական կյանքը կողքիդ է: Երկար նայիր, իսկ հիմա պոկի՛ր այն. չի՞ ստացվում: Մեկ անգա՛մ էլ փորձիր: Էլի՞: Գիտե՞ս ինչու. նա քո նայվածքից ավելի ամրացրեց իր արմատները: Նույնն էլ պատերազմն ու հողն են: Եթե չարն իր մթագնած բանականությամբ ստեղծած ՙեսական՚ աշխարհից մեկ ժամով դուրս գա ու սուզվի աղքատ մարդկանց դժվարին, բայց ամենօրյա կյանքի մեջ, գուցե որոշի վերակառուցե՞լ աշխարհը, գուցե հասկանա, թե ինչքա՜ն մեծ ցավ է ապրում մարդկությունը: Եթե այդ նույն մթագնած բանականությունը մի օր հրաշքով դառնա գոնե պայծառ գիտակցություն ու պատկերացնի (ոչ ավելին), թե ինչպես են տասնութից քսան տարեկան տղաներն իրենց ամենա՛վերջին շնչով պայքարում ուրիշների շնչի համար, գուցե կանխվի՞ պատերազմը: Բայց չարի աչքերը, ափսո՜ս, կույր են, ականջները՝ խուլ:

Երբ հարևան երկրի աչքերը մի՛շտ քո հողին են, արմատներդ ամրանում են: Այն ժամանակ, երբ դո՛ւ էլ շատերի նման գլուխդ լցնես «էս» երկրից գնալու գաղափարով, ենթագիտակցորեն հիշելու ես այդ աչքերի մասին, բայց քեզ կայցելի նաև պատմությունը, իսկ դու կփորձես դուռը փակել նրա վրա: Եվ նա համառորեն կգա և կսկսի պատմել արցախյան պատերազմից: Երբ կհասնի երկու հազար տասնվեց թվականի ապրիլին, դու կասես՝«գիտեմ», ու նրան մի կերպ կճանապարհես:

Անցյալում ապրած դժվարությունների հիշողությունը ուժ է տալիս ներկայի համար: Պատերազմը կավարտվի (մի օր), և, իհարկե, ամեն մեկը կօգնի բուժել հայրենիքի վերքերը: Դու էլ մեկն ես: Կօգնես պայքարելով, կհիշեցնես հաղթանակները, կսթափեցնես պարտություններով, դե, ամեն դեպքում կօգնես: Բարդ է մարդու մեջ դաստիարակել պարտքի զգացում և այն կատարելու պատասխանատվություն, բայց դու քո երկրի վերքերից մեկը կբուժես երեխաներիդ այդպես դաստիարակելով: Դու այդպես կմաքրես չարիքը, իսկ թշնամին իր աչքերը կամաց-կամաց կա՛մ կփակի, կա՛մ կթեքի մյուս կողմ:

Դու դեռ այդ ծաղկի մո՞տ ես: Ինչո՞ւ չես գնում տուն. ոտքերդ չե՞ն տանում: Չեն տանում, որովհետև դու սիրում ես նրան: Բայց սերը արտահայտվում է նաև անկախանալով: Ի՞նչ ես անում: Չպոկե՛ս: Եթե դու նրան պոկես, նա այլևս անկախ չի լինի: Անկախությունը միայն անկախ ու ազատ հողը չէ. անկախությունը նաև նրա խլրտացող ծիլն է, որի արև տեսնելուն քանի՜ ու քանի անգամ խոչընդոտում են արկերը: Իսկ հիմա նայիր նրա կապույտ աչքերին. մի՞թե դրանք քեզ ոչ մեկին չեն հիշեցնում: Դու հիմա այդ նուրբ ծաղկի թերթերի վրա բազեի աչքեր ես տեսնում, դրանք ա՛յն աչքերն են, որ բազմիցս բախվել են թշնամու աչքերին: Այդ ծաղիկն ու բազեի աչքերը նույն պատմությունն ունեն: Ողղակի մեկը մեռնում է մինչև վերջ ու հառնում նորից, որ ոչ մի ծաղիկ անպաշտպան չմնա:

Տեսնո՞ւմ ես, թե մի ծաղիկն ինչպես քո մեջ բազում էջեր բացեց: Իսկ հիմա հրաժեշտ տուր ծաղկին և գնա տուն: Դռան առջև քեզ դեռ սպասում է պատմությունը, նե՛րս մտեք ու խոսեք իրար հետ: Նրա յուրաքանչյուր տողը վերլուծիր դասի՛ նման, համոզվիր, որ ամեն ինչ ճիշտ է, որ հնարավորինս յուրացված են դասերը, և հետո միայն ճանապարհիր նրան՝ միշտ պատրաստ հյուրընկալելու. դու նրա կարիքը մի՜շտ ես ունենալու:

Երեկոյան, երբ պառկես քնելու, հիշի՛ր օրդ. ծաղկին, նրա աչքերը, հարևան երկրի ոսոխ աչքերը, բազեի աչքերը, անկախությունը, երկու հազար տասնվեցի ապրիլը: Ու լրացրու ծաղկի բացած էջերից մեկը: Ամեն օր՝ մեկ էջ: Սկսիր այսօրվանի՛ց ու մաքրի՛ր հոգիդ «էս» երկրից գնալու «հանճարեղ» գաղափարից. այսպես՝ «էս երկիրը» փոխարինի՛ր «իմ»-ով, հետո՝ «մեր»-ով: «Մեր երկրին» ավելացրու «անկախ»-ը և կամա՜ց-կամա՜ց դարձրու՝ «Մեր երկիրը ամուր է ինձանով, և իմ երկիրը պիտի անկախ ապրի այսօր և միշտ»:

Խոսքս աղոթք չէ, բայց ավարտվեց իբրև աղոթք.

Անկախություն այսօր և հավիտյանս հավիտենից:

Ամեն:

 

 

Անդին 9, 2016

Share

Կարծիքներ

կարծիք