Անանուն հանդիպում

DSC00178Նվիրվում է Ա. Օհանյանին

 

Պատմությունն այս սկսվեց այն օրը, երբ թարգմանչի պարտականություններս ինձ տարան հերթական միջազգային ընկերության գրասենյակ: Տրամադրությունս, որ առավոտյան դժգոհության համն ուներ, իսկույն բարձրացավ, երբ աչքերիս առաջ հառնեց քառահարկ շենքի բարետես ուրվագիծը: Կղմինդրածածկ շինության շուրջ ծաղկել էր գողտրիկ այգին՝ բալենիներով ու վարդաճերմակ դեղձենիներով: Դժգոհությանս պատճառը վաղ արթնանալն էր, կիսատ նախաճաշելը և հատկապես այն գիտակցությունը, որ պայմանագրերի և համաձայնագրերի հերթական կապոցը, թեև կլորիկ գումարի դիմաց, մի քանի օրով կտրելու էր ինձ գեղարվեստական գրքի թարգմանությունից, որն այդ օրերին ամբողջությամբ զբաղեցրել էր միտքս: Ճանապարհին հասցրեցի դատարկել ծխախոտիս տուփը: Փողկապը ևս անհարմարություն էր պատճառում և սրում դժգոհությունս: Սակայն հաճելի զգացողություն համակեց հոգիս, երբ հասա գրասենյակ: Նախասրահում խնդրեցին բարձրանալ երկրորդ հարկ և սպասել: Փայտե հատակն ու աստիճանավանդակի բազրիքները ջերմություն էին հաղորդում ներքին կահավորանքին: Երկրորդ հարկը զբաղեցնում էին խոհանոցն ու ընդարձակ գրասենյակը՝ աշխատասեղաններով ու համակարգիչներով հագեցած: Ընտրեցի անկյունում դրված աշխատասեղանն ու տեղավորվեցի: Ինձնից բացի ոչ ոք չկար սենյակում: Սպասումի րոպեներն անասելի երկար թվացին: Բայց հիմա այլևս չէի դժգոհում, փոխարենը հետաքրքրությամբ զննում էի սենյակն ու այնտեղ տեղադրված իրերը: Շուտով ինձ մոտեցավ մի կին և փութկոտ շարժումներով հանձնեց թարգմանության համար նախատեսված իրավաբանական փաստաթղթերը: Երևում էր, որ իմ այցը կտրել էր նրան իր անմիջական պարտականություններից: Թղթերի դասավորությունը որոշակի անփութության ու շտապողականության մասին էր վկայում: Տուն վերադարձա և իսկույն գործի անցա: Որոշեցի նախ կարգի բերել թղթերը: Շտապել էին տրցակն ինձ հանձնել. պայմանագրերի ու համաձայնագրերի արանքից մի քանի սևագիր գծագիր և մի ծրար գտնվեցին: Գծագրերն աղբամանը նետեցի, իսկ ծրարը մնաց ձեռքիս: Ծրարի վրա ոչինչ չկար գրված՝ ո՛չ հեղինակ, ո՛չ էլ հասցեատեր: Ծրարը փակ էր, սոսնձված: Մատներով շոշափեցի ծրարի ներսի քառածալ թուղթը: Կարելի էր ծրարը սևագրերի հետ նետել, վերադարձնել գրասենյակ կամ բանալ: Գրասենյակ վերադառնալ չէի ուզում: Հետաքրքրությունս մեծ էր: Ո՞վ կարող էր անանուն ծրարում ինչ-որ լուրջ բան թաքցնել կամ էլ այն թողնել գրասենյակում: Արարքս ներքուստ արդարացնելու համար որոշեցի բովանդակությանը ծանոթանալուց հետո (անհրաժեշտության դեպքում) ծրարը վերադարձնել գրասենյակ: Բացեցի ծրարը: Այն, ինչ գտա այնտեղ, դարձավ հետագա օրերի, ամիսների մտորումներիս առարկան: Երևակայությունս բազում սցենարներ ծնեց մտքումս, սակայն ամեն անգամ, երբ նոր միտք էի հղանում, պատմությունը չէր ամբողջանում. ասես թուղթն ինքը չէր կամենում այն կրել իր վրա: Միաժամանակ ես ինքս հոգնել էի այդ պատմությունը ներսումս կրելուց, ուզում էի այն դուրս հանել ու վերագտնել անդորրս: Այդպես տևեց այնքան ժամանակ, մինչև հասկացա, որ պատմության այս փուլում ես սոսկ «հնագետ» էի, ում բախտ էր վիճակված փոշու ու մոռացության քողից ազատել և կյանքի կոչել արվեստի անօրինակ մի նմուշ: Նմուշն այդ այլևս միայն ինձ պատկանել չէր կարող. պարտավոր էի այն հանրությանը ներկայացնել: Ի՛մն էր այն առաջինը բացահայտելու, կարդալու, դրանով ամիսներ շարունակ ապրելու տառապանքն ու հպարտությունը… Ստորև ներկայացնում եմ իմ գտածոն՝ առանց փոփոխությունների: Ընթերցո՛ղ, զգո՜ւյշ… Այս ցուցանմուշին ձեռքերով դիպչել չի կարելի…

«Բարև՛… Այս բառով եմ միշտ սկսում, երբ չգիտեմ, թե ինչ ասել: Գիտե՞ս, թե քանի անգամ եմ պատկերացրել մեր զրույցը… Իսկ հիմա չգիտեմ ինչ ասել: Երևի պետք է սկսել ամենակարևորից… Ես հիվանդ եմ… Հիվանդ եմ վաղուց… Հիվանդ եմ քեզնով: Ինչպե՞ս այդ վարակն իմ մեջ թափանցեց… Ինչպե՞ս վարակվեցի… Ե՞րբ… Չգիտեմ ստույգ… Գիտեմ միայն, որ ուզում էի փրկել քեզ քո տխրությունից, քո արնաքամ վերքերից, քո անցյալից… Իսկ հիմա ես հիվա՛նդ եմ կարեվեր, և նույնիսկ դու ինձ փրկել այլևս չես կարող… Ես դատապարտված եմ… Ողբերգությունն այն է, որ հստակ գիտակցում եմ վիճակս… Տարուց ավելի է, ես լռում եմ, անձայն տառապում եմ… Իսկ դու ոչինչ չգիտես, չես կռահում, չես ուզում իմանալ… Ինչի՞ համար, հանուն ինչի՞. չէ՞ որ դա միայն կբարդացներ կյանքդ… Ես էլի հասկանում եմ քեզ, էլի ներում եմ… Բայց ես հիվանդ եմ, խորտակված, կործանված… Ես չեմ էլ ուզում պայքարել ապրելու համար: Ինչպես կարող եմ սիրել կյանքն առանց քեզ… Երբ հանդիպեցինք մեկ տարի առաջ, դո՛ւ էիր պառակտվում ապրելու պարտավորության ու անկարողության միջև: Ես չգիտեի քո պատմությունը, ոչինչ չգիտեի քո մասին, չգիտեի քո ցավի աղբյուրն ու պատճառը, բայց հասկացա ցավդ… Ասես հստակ ախտորոշեցի հիվանդությունդ՝ առանց հիվանդությանդ պատմությանը ծանոթանալու… Հետո ինձ համար գոյությանս պես անառարկելի դարձավ, որ պիտի օգնեմ քեզ ոտքի կանգնել, նորից սիրել կյանքն ու ապրելը: Դու հաճախ էիր մռայլվում, նաև ծիծաղում էիր հաճախ… Ո՞րն էր օրն ու ժամը, երբ սիրեցի ծիծաղդ: Ծիծաղդ շռնդալից էր, բայց մթագնել ու անանցնելի տխրության մեջ թաղվել գիտեր… Դու ուզում էիր ապրել, բայց չէիր կարողանում… Իսկ ես հիմա ապրել չեմ ուզում… Հիմա՜ր աղջիկ, տխմա՜ր աղջիկ… Ո՞վ ասաց քեզ, թե կարող ես փրկել ինչ-որ մեկին… Ո՞վ ես դու՝ ամենակարող Աստվա՞ծ, սո՞ւրբ, հրեշտա՞կ… Ո՞վ կբժշկի, ո՞վ կխղճա, ո՞վ կգթա, ո՞վ կփրկի քեզ հիմա… Ուզում էիր բժշկել… Բայց մի՞թե բժիշկն իրավունք ունի մոռանալ զգուշության մասին… Բժիշկը պարտավոր է հիշել վարակի վտանգի մասին մի՛շտ, որքան էլ գթա կամ կարեկցի իր հիվանդին: Իսկ ես մոռացա… Ես ամեն ինչ մոռացա… Ինքս ինձ մոռացա… Սկսեցի ապրել միայն քեզնով, քեզ համար… Աստիճանաբար իմացա ՆՐԱ գոյության մասին… Կորուստդ մեծ էր եղել. միաժամանակ կորցրել էիր և՛ ընկեր, և՛ սիրած կին… Բաժանվել էիք… Կարծում էիր՝ միառժամանակ միայն, իսկ բաժանումն ավարտվել էր նրա և ընկերոջդ ամուսնությամբ: Սկզբում դու էլ չէիր հավատում, բայց իրականությունն անողոք կերպով զգացնել էր տալիս իրեն… Այդ օրերին ինչպե՞ս կենդանի մնացիր… Դու էլ էիր զարմանում հիմա… Հպարտությունդ էր քեզ փրկել. բոլորին ուզում էիր ապացուցել, թե նրա կարիքը չունես, թե կարող ես ապրել առանց նրա, ապրել, ինչպես առաջ կամ էլ գուցե ավելի լավ… Սկսվեցին անվերջանալի գինարբուքները… Գիշերն ու ցերեկը իրար էին խառնվել: Սուրճ, թունդ թեյ, ծխախոտ… Այս էր քո ճաշացուցակն այլևս… Հետո կյանքը հաղթեց քո մեջ… Սովորեցիր նորից խոսել, ժպտալ, զրուցել, ծիծաղել… Բայց հոգիդ արնաքամ էր լինում… Դու չէիր ապաքինվել… Ահա թե ինչու ուրախության պոռթկումներիդ հաջորդում էին մռայլության ու զայրույթի նոպաները… Ոչ ոք չէր հասկանում… Ուզում էին հեռու մնալ քեզնից… Իսկ ես դարձա բարեկամդ. դո՛ւ ընտրեցիր ինձ… Ես լսել գիտեի ու փոխարենը ոչինչ չէի պահանջում… Ես համբերություն ունեի և սթափ գիտակցություն… Բայց դու մի մանրուք աչքաթող էիր արել. ես կին էի ու նաև սիրտ ունեի… Դու ոտքի էիր կանգնում օր օրի, դառնում ավելի հավասարակշիռ ու համբերատար, ավելի մարդամոտ ու սիրալիր… Ես արբենում էի իմ հաղթանակներով. պարզվում է՝ ես գիտեի թափանցել մարդկանց հոգին, հասկանալ այն, բժշկել, ամոքել… Պարզ տեսնում էի քեզ հետ կատարվող փոփոխությունները, բայց չէի նկատում այն ամենը, ինչ կատարվում էր ինձ հետ: Ես շա՜տ ուշ հասկացա… Եվ երբ հասկացա, որոշեցի մնալ քեզ համար այնպիսին, ինչպիսին տեսնում էիր ինձ… Ես քո բարեկամն էի, քո հավատարիմ ընկերը և ոչինչ փոխել չէի ուզում… Միայն թե դեռ չէի գիտակցում, թե ինչ գին պիտի վճարեի… Հպա՜րտ աղջիկ, թշվա՜ռ աղջիկ… Այդ օրերին ուժ էի խնդրում՝ մինչև վերջ տոկուն մնալու և քո բարեկամը մնալու խաչն ուսերիս կրելու համար… Իսկ հիմա իմ հոգեվարքի վերջն է. ես հստակ տեսնում եմ իմ վախճանը… Ես չունեմ նույնիսկ քեզ ամենն ասելու խիզախությունը… Բայց լռել էլ չեմ կարող… Գրում եմ… Ո՞ւմ… Քե՞զ… Չէ՛, ես ի՛նձ եմ գրում… Ուզում եմ հասկանալ, ուզում եմ քանդել այս կծիկը… Գրում եմ՝ չխելագարվելու համար… Ե՞րբ սկսվեց իմ հիվանդությունը… Ձմեռ էր… Կեսկատակ-կեսլուրջ ասացիր, թե Մոսկվա ես գնում՝ ՆՐԱ մոտ… Ժպտացի ինչպես միշտ և քաջալերեցի քեզ: «Լավ որոշում է,- ասացի,- պիտի խոսեք, երկուսդ էլ կթեթևանաք ու կշարունակեք նորմալ ապրել»… Հոգուս խորքում գիտեի, որ դա սովորական հանդիպում չի լինելու, գիտեի, որ քեզ կորցնում եմ ընդմիշտ… Բայց ինձ պետք էր հավատալ այդ ստին՝ գոնե մի քանի րոպե քո առաջ կանգուն մնալու, քեզ համար սովորական դարձած ձայնով խոսելու, էլի մի քանի րոպե քո բարեկամը լինելու համար… Հետո պիտի ուժասպառ նստեի աթոռին ու հասկանայի, որ ոտքերս ինձ չեն ենթարկվում, որ քայլել չեմ կարողանում… Հետո պիտի հասկանայի, որ օրվա մեջ ես ավելի շատ արտասվում եմ ու լռում, որ այլևս առաջվա զրնգուն ծիծաղը չունեմ, որ այլևս քայլող ուրվական եմ՝ անմարմին ու նաև անհոգի… Պիտի հասկանայի նաև, որ մարդիկ կույր են… Ես մեռած էի, իսկ նրանք ոչ մի փոփոխություն չէին տեսնում. կատակում էին ինձ հետ, հաճոյախոսություններ անում, հրավիրում ճաշկերույթի կամ հանդիպումների… Ոմանք նույնիսկ ասում էին, թե վերջերս գեղեցկացել եմ, թե արտասովոր փայլ է իջել դեմքիս… Մի՞թե հոգու մահը գեղեցկացնում է մեզ… Ես գիտեի այդ փայլի արժեքը և ի խորոց սրտի ատեցի մարդկանց՝ իրենց կուրության համար… Միայն տանն էին նկատում ինձ հետ կատարվածը… Բայց ես էլի տոկում էի ու ջանասիրաբար թաքցնում… Ես էլի նո՛ւյն Մարին էի ուզում մնալ բոլորի համար… Չէի կարողանում պայքարել միայն արցունքներիս դեմ, որ, իմ կամքից անկախ, լցնում էին կոպերս օրվա ամենատարբեր ժամերի՝ չհարցնելով վայրն ու պահը… Հայրս հաճախ էր տեսնում ինձ արտասվելիս… Ոչինչ չէր ասում. լուռ խնայում էր ինձ, խնայում էր հպարտությունս… Հարցեր չէր տալիս, բայց գիտեր ամեն ինչ իմ կցկտուր խոսքերից, կռահում էր ողջը իմ լռությունից… Միայն մի անգամ ասաց. «Կարոտել եմ ծիծաղդ»… Ես դուրս եկա, չէ՛, դուրս թռա սենյակից, որ չփլվեմ հեկեկոցից… Բայց այդ ամենը լինելու էր միայն շատ հետո… Իսկ այն պահին, երբ հայտնեցիր մեկնելուդ որոշման մասին, ինձ թվաց, թե հողը երերաց ոտքերիս տակ, ու թաղվեցի անհատակ խավարի մեջ…. Մտքումս կրկնում էի շարունակ՝ շնչի՛ր, արտաշնչի՛ր… Ասես ուզում էի այդ պարզ գործողություններով ապահովագրել ինձ մահից, պարգևել ինձ էլի մի քանի րոպեի կյանք… Երկու շաբաթ անց վերադարձար …Կարծում էի՝ ամեն բան կարող եմ տանել հիմա. ի՞նչ կարող է սպառնալ մեռածին… Սխալվում էի չարաչար… «Իմ քամուց քշված մարդը»,- մտածեցի, երբ տեսա քեզ… Վերարկուդ ճմռթված էր, հավանաբար օդանավակայանում գիշերելու պատճառով… Ձմեռ էր, բայց դու ինձ ավելի թուխ թվացիր, ասես արևից կամ քամուց խանձված… Դու փոխվել էիր, այլևս նա չէիր, ում գիտեի… Սկսվեցին զանգերդ: Զանգում էիր ու ժամերով զրուցում հետը… Նրբանկատության ու քաղաքավարության պատրվակի տակ թողնում էի սենյակն ու դուրս գալիս, որպեսզի հանգիստ զրուցես, ավելի ճիշտ՝ որպեսզի ես չլսեմ քեզ… Դատապարտված էի նույն աշխատասենյակում աշխատել քեզ հետ. փոքրիկ փախուստներս ինձ փրկել չէին կարող… Դու էլ ինձ չէիր խնայում. պատմում էիր ամենը… Փորձում էիր նրան համոզել թողնել ամուսնուն, նոր կյանք սկսել քեզ հետ… Պատրաստ էիր հոգ տանել նույնիսկ նրա փոքրիկի մասին… Նրանք, ովքեր իմացան արարքիդ ու մտադրությանդ մասին, քննադատեցին… Նրանց աչքերում դու անառակ էիր… Իսկ ես է՛լ ավելի սիրեցի քեզ… Սիրեցի հանդգնությունդ, սիրելուդ կերպը… Դու սիրում էիր ու պատրաստ էիր աշխարհը շրջել հանուն նրա… Միայն այդ գիտակցությունն է՛լ ավելի էր խոցում ու ավերում ինձ… Այս ի՞նչ արեցիր… Զրկեցիր ինձ իմ բոլոր սկզբունքներից ու ճշմարտություններից… Ոչինչ կանգուն չթողեցիր ներսումս… Փոթորիկի նման ներս խուժեցիր ու տապալեցիր բոլորը… Հիմա ի՞նչ օրենքով ապրեմ ես, ինչի՞ն հավատամ, ինչպե՞ս քնեմ ու արթնանամ, ինչպե՞ս շարունակեմ պարզապես շնչել… Ես հավատում էի այն հեքիաթին, թե այս աշխարհում կա այնպիսի սեր, որ արգելք ու խոչընդոտ չի ճանաչում… Դու ապացուցեցիր, որ հեքիաթն այդ իրական է… Ցավալի է միայն, որ իմ կյանքի հեքիաթն այլևս չի ապրի… Բայց դո՛ւ կապրես… Չգիտեմ՝ պատմությունդ ինչպես կավարտվի, բայց դու արդեն տոկուն ես… Գիտեմ՝ ինչ էլ լինի, կանգուն կմնաս… Քեզ ատել չեմ կարող: Կարող ես ատել միտքդ, արաքդ, բայց մի՞թե կարող ես ատել հոգիդ… Ես երկնքում այնքա՜ն երկար եմ ապրել. ավելի շատ ապրել եմ երկնքում, քան երկրի վրա… Երկինքն իմ տունն է եղել միշտ՝ տարվա բոլոր եղանակներին, անձրևին ու արևին… Մարդկանց էլ եմ միշտ սիրել և երազել եմ մարդկանց աշխարհում ապրել սովորել… Հասկանո՞ւմ ես՝ իմ երկնքում անդորր էր ու խաղաղ, բայց ես արև էի ուզում, հողի տաքություն, ուզում էի բոլորի պես քայլել սովորել… Երբ քեզ հանդիպեցի, ինձ թվաց, թե դու հենց այն արևն ես, որին ձգտել եմ միշտ… Մտածեցի, թե կարող ես ինձ ավելի հողեղեն դարձնել ու սովորեցնել ապրել մարդկանց աշխարհում, մարդկանց հետ, մարդկանց պես… Իսկ հիմա ես նորից իմ ապաստանն եմ ուզում վերադառնալ, միայն թե չգիտեմ՝ արդյոք երկինքն իր դռները կրկին կբանա՞ իմ առաջ… Մի խնդրանք ունեմ միայն. վերադարձրո՛ւ ինձ իմ երկինքը, հաշտեցրո՛ւ ինձ իմ երկնքի հետ… Է՛լ արևներ չեմ փնտրի կյանքում. արևն այրել գիտի… Ինձ սիրելի է երկնքի խաղաղ լազուրը… Որքա՜ն ժամանակ է՝ չեմ նայել երկնքին… Նորից թռչել եմ ուզում… Երևի է՛լ երբեք քայլել չեմ սովորի… Եթե կենդանի մնամ, ապա միայն երկնքում ճախրելու համար… Իսկ հիմա մնում է միայն շնչել, արտաշնչել… Ինձ այլևս չփնտրե՛ս մարդկանց մեջ, ես այլևս նրանցը չեմ… Հաճախ նայի՛ր երկնքին: Գուցե այնտեղ երբեմն մեր հայացքները հանդիպեն… Երջանի՛կ եղիր… Ամեն դեպքում փորձի՛ր երջանիկ լինել, ինչպես որ ես եմ փորձում չմոռանալ շնչել… Մեր պատմությունը երբեք չի գրվի, չի ապրվի… Միակ մեղավորը ե՛ս եմ, իմ հպարտությունը, իմ անհամարձակությունը… Ի՛մն են հիմա տխրությունն ու վիշտը, քոնը՝ ցնծությունն ու խինդը… Ապրի՛ր հանուն չապրված մեր պատմության, ապրի՛ր հանուն իմ անավարտ հեքիաթի, ապրի՛ր հանուն կյանքի…

Որքա՜ն ժամանակ է՝ նստած եմ այսպես… Վերջույթներս ընդարմացել են… Ես կորցրել եմ ժամանակի ու տարածության զգացողությունը: Բթացել են բնազդներս, թուլացել է հիշողությունս… Հյուծվել եմ, նորմալ չեմ սնվում… Երեկ անցա ծաղկած եղրևանիների կողքով ու նկատեցի, որ արդեն գրեթե թոշնել են… Կար ժամանակ, երբ ես սպասում ու հետևում էի նրանց ծաղկունքին… Ես կորցրել եմ ինձ սիրելի գույները, համերն ու բույրերը… Աշխարհն այլևս ի՛մը չէ… Այլևս ոչի՛նչ չկա… Հոգնե՜լ եմ… Ուզում եմ կուչ գալ ու քնել… Միայն թե չմոռանամ շնչել, արտաշնչել…»…

Ահա և վերջ, ընթերցո՛ղ: Հիմա դու գիտես ամենը: Գիտես ամիսներ շարունակ ինձ զբաղեցնող ու կեղեքող պատմությունը: Բայց հոգիս չի հանգստանա, քանի դեռ չեմ խոստովանել մինչև վերջ, չեմ խոստովանել այնպես, ինչպես խոստովանում են եկեղեցում, մահվան մահճում, գիշերվա խավարում՝ սեփական «ես՚»ից թաքուն: Պատմությունն այս այլևս ի՛մ պատմությունն է, լսո՞ւմ ես, Մարի՛… Իմ լա՛վ Մարի, ո՞ւր ես հիմա, ո՞ր ճամփեզրով են անցնում ոտքերդ: Գիտե՞ս արդյոք, թե քանի գարուն է արդեն՝ ես մտովի փնջում եմ իմ փողոցում ծաղկած եղրևանիներն ու նվիրում քեզ… Ես հաճախ, շատ հաճախ եմ նայում երկնքին հիմա… Այն այլևս քո անունն ունի ինձ համար… Ու եթե սա հիվանդություն է, ուրեմն շնորհակա՛լ եմ երկնքին այս ճակատագրի համար, շնորհակա՛լ եմ այն պատահականությանը, որն ինձ հանդիպեցրեց քեզ… Դո՛ւ իմ օրերը ներկեցիր սպասումի բոլոր գույներով, Մարի՜… Չգիտեմ օրն ու ժամը, երբ կտեսնեմ քեզ, միայն գիտեմ հաստատ, որ հազարավոր անցորդների մեջ իսկույն կճանաչեմ քեզ… Չէ՞ որ այնքա՜ն վաղուց գիտեմ քեզ… Ես կտարբերեմ ձայնդ, բույրդ ու հայացքդ մեծ քաղաքի անտարբեր ու աղմկոտ ամբոխի մեջ… Ո՞րը կլինի օրն ու ժամը մեր հանդիպման… Կհանդիպենք գուցե մի խաղաղ կիրակի եկեղեցու լքված բակում կամ ամայի փողոցում, կամ էլ գուցե աշխատանքային թեժ օրվա ավարտին, անհանդուրժող ու խառնիճաղանջ ամբոխի գրկում… Արև կլինի կամ անձրև, գարուն կամ ձմեռ… Ես չեմ շտապում իմանալ… Գիտեմ միայն, որ սխալվել չեմ կարող… Ես կգտնեմ քեզ, ինչպես վերագտնում են մանուկ օրերի բույրն ու երբևէ ճաշակած կերակրի համը, ինչպես վերհիշում են մոռացված համբույրը, ինչպես բացահայտում են այն վայրը, որի մասին առասպելներն են պատմում և որի գոյությանը միայն խենթերն են հավատում… Ես կգտնեմ քեզ մանկության հեքիաթի պես, որ ինչ-որ ժամանակ հարազատ ժպիտով հրեշտակը պատմել է ինձ… Արդեն մոռացել եմ այն ինձ ավանդողի դիմագծերը. վաղուց էր դա, շա՜տ վաղուց՝ իրականության ու երազի սահմանագծին… Ես շատ բաներ եմ մոռացել, Մարի՛… Բայց դա կարևոր չէ… Կարևոր է, որ դու կա՛ս ինչ-որ տեղ, որ ինձ պես արթնանում ես, քայլում, շնչում… Եվ ես չեմ շտապում հանդիպել քեզ. դեռ արբենում եմ՝ սպասումի բոլոր գույներն ու նրբերանգները ճաշակելով… Դու էլ մի՛ շտապիր, Մարի՛… Սովորի՛ր թռչել կրկին… Երկինքն ինքը կբերի քեզ ինձ մոտ… Իսկ ես կսովորեցնեմ քեզ քայլել… Մենք չենք շտապի: Ես ցույց կտամ քեզ ծովափի խիճն ու ավազը, մեծ քաղաքների շիկացած ասֆալտն ու կուսական անտառների մամռապատ սևահողը… Իսկ երբ հոգնենք քայլելուց, երբ մեր ոտնաթաթերն այրվեն հողի ջերմությունից, դու կառնես ինձ թևերիդ մեջ, ու մենք կբարձրանանք դեպի երկինք… Դու ինձ թռչել կսովորեցնես, Մարի՛… Երկինքը կդառնա նաև ի՛մ ապաստանը… Տեսնո՞ւմ ես, Մարի՛, հիմա ես էլ եմ անկարող վերջակետ դնել մեր զրույցին… Հիմա իմ ապրած ամեն օրը հերթական բազմակետ է՝ մեր հանդիպման օրն ու ժամը ագուցող… Խոստացի՛ր չդադարել նայել երկնքին:

 

Իմ քաղաքի երկինքը հիմա ոսկեծուփ օվկիան է հիշեցնում: Արևածագ է: Մանուկ արևը շռայլորեն ներկում է ծերուկ ամպերի ճերմակ գլուխները: Այս այգաբացն էլ, ինչպես ապրված բոլոր նախորդներն ու գալիք հաջորդները, ես քե՛զ եմ նվիրում, Մարի՛… Ես դրանք մի՛շտ էլ քեզ եմ նվիրել, նվիրել եմ, երբ դեռ նույնիսկ չգիտեի գոյությանդ մասին… Բայց մի՞թե եղել է ժամանակ, երբ քեզ չեմ իմացել… Բարի՛ օր քեզ, ի՛մ Մարի, և մինչ հանդիպում… Ների՜ր. ուզում էի ասել՝ մինչ նոր հանդիպում… Չէ՞ որ արդեն հանդիպել ենք օրեր առաջ, ամիսներ առաջ, տարիներ առաջ, դարեր առաջ, ինձ ու քեզ իրարից բաժանող հավիտենությունից քառորդ ժամ առաջ…

 

 

Անդին 3, 2016

Share

Կարծիքներ

կարծիք